Ўзбекистон Республикаси Давлат мулки қўмитаси ҳузурудаги хусусийлаштириш, корпоратив бошқарувни ҳамда қимматли қоғозлар бозорини ривожлантириш муаммоларини тадқиқ этиш маркази

«ТОШКЕНТ» РФБ

ЛИСТИНГ КОМИССИЯСИ ТЎҒРИСИДАГИ НИЗОМ

муаллифлар :

И . Л.Бутиков, марказ директор и, и.ф.д. В.Д.Джураев, марказ к.и.х.

Э.3.Закиров, марказ к.и.х.

Ҳужжат Ўзбекистон Республикаси Давлат рақобат қўмитаси Раисининг топшириғига мувофиқ 13.11.2014 йилда тайёрланди, № 16855/07-01.

Варақлар сони – 5 .

«Тошкент» Республика Фонд биржаси Кузатув кенгашига тақдим этилган, 12.03.2015 й.

Т о шкент 2015 йил

“ТАСДИҚЛАНГАН”

		_ _
	«Тошкент» РФБ АЖ Бошқаруви қарори билан
№ ___		“ ____ ” ________2015 й .

«Тошкент» Республика Фонд биржаси

Листинг комиссияси тўғрисидаги Низом

Кириш

I. Умумий қоидалар

II. Листинг комиссиясининг функциялари ва таркиби

III. Эмитентнинг қимматли қоғозлари расмий биржа листингига киритилган чоғда Листинг комиссиясининг ишлаш тартиби

IV. Эмитентнинг қимматли қоғозлари расмий биржа бюллетенига киритилган чоғда Листинг комиссиясининг ишлаш тартиби

V. Якуний қоидалар

Ушбу Низом Ўзбекистон Республикасининг 12.09.2014 йилдаги №ЎРҚ-375 Қонуни (Ўзбекистон Республикаси қонунлари тўплами, 2014 й., №38, 481-модда) билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг янги таҳрирдаги “Биржалар ва биржа фаолияти тўғрисида”ги, 22.07.2008 йилдаги №ЎРҚ-163, “Қиматли қоғозлари бозори тўғрисида”ги (Ўзбекистон Республикаси қонунлари тўплами, 2008 й., № 29-30, 278-модда) Қонунларига, 12.03.2015 йилда тасдиқланган «Тошкент» РФБ биржа котировка варағи тўғрисидаги Низом”га мувофиқ ишлаб чиқилган ва эмитентлар томонидан тақдим этилган ҳужжатларни, уларни биржа котировка варағига киритиш ҳамда биржа котировка варағидан чиқариш чоғида Листинг комиссияси ишини (бундан буён – Комиссия) белгилайди.

I. Умумий қоидалар

1. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:

Биржа - «Тошкент» Республика фонд биржаси А.Ж.;

биржа котировка варағи – тегишли «А», «В», «С» ва «Р» тоифалари бўйича Биржа савдоларига қўйилган қиматли қоғозлар рўйхати;

биржа листинги – қимматли қоғозларни, уларни биржа котировка варағига киритган ҳолда қимматли қоғозлар биржа савдосига қўйиш процедураси;

делистинг – эмитентнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағидан чиқариш процедураси;

Биржанинг жавобгар бўлинмаси – Биржанинг листинг компаниялари билан ишлаш учун масъул бўлган штатли бўлинмаси;

биржа котировка варағининг «А» тоифаси – эмитентларнинг биржа листингидан ўтган ва мазкур тоифадаги листинг талабларини қаноатлантирадиган қимматли қоғозлари рўйхати;

биржа котировка варағининг «В» тоифаси – эмитентларнинг биржа листингидан ўтган ва мазкур тоифадаги листинг талабларини қаноатлантирадиган қимматли қоғозлари рўйхати;

биржа котировка варағининг «С» тоифаси – эмитентларнинг биржа листингидан ўтган ва мазкур тоифадаги листинг талабларини қаноатлантирадиган қимматли қоғозлари рўйхати;

биржа котировка варағининг «Р» тоифаси – Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ биржа савдоларига қўйиладиган, биржа листингидан ўтган давлат акциялари ва қимматли қоғозлари рўйхати (агар эмитент ва унинг қимматли қоғозлари илгари «А» ёки «В» ёки «С» тоифаларига киритилмаган бўлса);

листинг компаниялари – қиматли қоғозлари биржа котировка варағига киритилган эмитентлар;

Листинг комисияси (Комиссия) – Биржанинг қиматли қоғозлар биржа листинги ва делистингини амалга оширадиган комиссияси;

листинг талаблари – эмитентнинг молиявий аҳволини баҳолаш мезонлари, улар мувофиқ бўлган тақдирда унинг қимматли қоғозлари биржа котировка варағининг тоифаларидан бирига киритилади;

экспертиза – эмитентларнинг молиявий аҳволини баҳолаш ва қимматли қоғозларни биржа котировка варағига киритиш, биржа котировка варағида бўлиш ҳамда уларни биржа котировка варағидан чиқариш чоғида қимматли қоғозларнинг қадрлилигини баҳолаш процедураси.

II. Листинг комиссиясининг функциялари ва таркиби

2. Комиссия эмитентларнинг, уларни биржа котировка варағига киритиш, биржа котировка варағида бўлиш ҳамда уларни биржа котировка варағидан чиқариш чоғида, молиявий аҳволини баҳолашни амалга ошириш учун тузилади.

3. Комиссиянинг функциялари қуйидагилардан иборат:

эмитентларнинг молиявий аҳволини баҳолаш ва қимматли қоғозларнинг қадрлилигини аниқлаш билан боғлиқ масалаларни кўриб чиқиш ва ҳал қилиш;

Биржа Бошқарувига, эмитентни ва унинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағининг у ёки бу тоифасига киритиш ёки киритмаслик тўғрисида тавсиялар киритиш;

Биржа Бошқарувига, эмитентларнинг молиявий аҳволи ва қимматли қоғозларининг қадрлилиги экспертизаси тартибига ўзгартиришлар ва/ёки қўшимчалар борасида ҳамда қимматли қоғозларни биржа котировка варағига қўйиш хусусида ўз таклифларини тақдим этиш.

4. Комиссия таркибига Биржа Бошқаруви томонидан бир календарь йилига тайинланадиган Комиссия Раиси, Комиссия аъзолари ва Комиссия котиби киритилади.

5. Комиссия аъзоларининг сони Биржа Бошқаруви томонидан белгиланади ва беш кишидан кам бўлмаслиги лозим.

6. Комиссия таркибига Биржа бўлинмаларининг вакиллари киради. Комиссия ишига молия-иқтисод соҳасида камида 10 йиллик иш тажрибасига эга бўлган, Банк ходими бўлмаган мутахассислар ихтиёрийлик асосида жалб этилиши мумкин.

7. Комиссия Раисининг функцияларига қуйидагилар киради:

эмитентларнинг молиявий аҳволи ва биржа котировка варағига киритиш ва биржа котировка варағида бўлиш чоғида қимматли қоғозларининг қадрлилиги экспертизаси натижаларини тасдиқлаш;

қимматли қоғозларни биржа савдосига қўйиш процедурасига риоя этилиши устидан назорат қилиш;

Комиссия аъзоларининг қонуний ваколатга эгалиги ҳамда уларнинг ўз вазифаларини муносиб тарзда бажараётганликларини назорат қилиш;

Биржа Бошқарувига Комиссия таркибидаги ўзгаришлар борасида таклифлар киритиш.

8. Комиссия мажлиси эмитент томонидан биржа котировка варағига киритишга ариза берилган чоғда, унинг тарафидан биржа листинги учун тўлиқ ҳужжатлар пакети тақдим этилгандан сўнг чақирилади.

9. Комиссия мажлисларида Комисия Раисининг таклифига биноан қуйидагилар овоз бериш ҳуқуқисиз иштирок этиши мумкин:

Комиссия таркибига кирмайдиган, эмитентнинг қимматли қоғозлари бўйича андеррайтер, брокер ёхуд маркет-мейкер вазифасини бажарувчи Биржа Аъзолари (маслаҳатчилар);

эмитентнинг қиматли қоғозлари эмиссияси ва уларни биржада сотиш билан алоқадор, бироқ биржа операциялари иштирокчилари бўлмаган юридик ёки жисмоний шахслар (мустақил экспертлар).

10. Комиссия мажлиси қонуний ваколатга эга бўлиши учун Комиссия Раиси ва котиби албатта иштирок этгани ҳолда, унинг рўйхатдаги аъзолари таркибининг камида 60%и иштирок этиши лозим.

11. Комиссия мажлисларида йиғилиш Баённомаси юритилади, унда қуйидагилар юзасидан қабул қилинган қарорлар кўрсатилади:

биржа котировка варағига киритишга ҳужжатлар тақдим этган эмитентнинг қиматли қоғозларини киритиш;

эмитентнинг қиматли қоғозларини биржа котировка варағининг бир тоифасидан бошқасига ўтказиш;

Биржанинг эмитент ҳужжатлари экспертизасига жавогар бўлган бўлинмасининг эмитентнинг молиявий аҳволи мониторинги натижалари асосида эмитентнинг қиматли қоғозларини биржа котировка варағидан чиқариш.

Баённома Комиссия Раиси ва котиби томонидан имзоланади.

12. Комиссия Қарорлари мажлисда иштирок этувчиларнинг оддий кўпчилик овози билан қабул қилинади.

13. Эмитентнинг молиявий аҳволи экспертизасини ўтказишга жалб этилган эмитент ҳужжатлари экспертизаси учун жавоб берувчи Комиссия аъзолари ва Биржа бўлинмаларини тақдирлаш Биржа Бошқаруви томонидан белгиланадиган миқдорда, эмитентлар томонидан уларнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритиш ва унда бўлиш чоғида ўтказилган йиғимлар ва йиллик листинг бадаллари маблағи ҳисобидан, Комиссия Раисининг тегишли билдиргиси асосида амалга оширлади.

14. Фаолият якунлари бўйича Комиссия Раиси Биржа Бошқаруви олдида амалга оширилган ишлар хусусида ҳисобот беради.

III. Эмитентнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритиш чоғида листинг комиссиясининг ишлаш тартиби

15. Комисия томонидан эмитентнинг Биржа томонидан ўрнатилган листинг талабларини қаноатлантирувчи ҳужжатлари кўриб чиқиш учун қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритишга қабул қилинади.

16. Эмитентнинг экспертиза ўтказиш борасидаги аризаси ҳамда “Тошкент” РФБнинг биржа котировка варағи тўғрисидаги Низоми”га мувофиқ тақдим этилган ҳужжатлари, Биржа девонхонасида рўйхатга олинади ва Биржанинг эмитент ҳужжатлари экспертизаси учун жавобгар бўлган бўлинмасига топширилади.

17. Биржанинг эмитент ҳужжатлари экспертизаси учун жавобгар бўлган бўлинмаси эмитентдан тўғри расмийлаштирилган ҳужжатларнинг тўлиқ пакети келиб тушган санадан бошлаб 12 иш кунидан ошмаган муддатда қуйидагиларни амалга оширади:

тақдим этилган молиявий ҳисобот ҳужжатлари асосида эмитентнинг молиявий-хўжалик фаолияти кўрсаткичлари ҳисобини амалга оширади ва уларни ўрнатилган Биржа нормативларига мувофиқ аниқлайди);

Эмитентнинг тўла ҳужжатлари пакетини ва кўрсаткичлар ҳисобини Комиссия кўриб чиқиши учун тақдим этади.

18. Комиссия қуйидагиларни кўриб чиқади:

аризанинг мазмуни, унда мавжуд бўлган маълумотларнинг кўрсатилган таъсис ҳужжатларидаги ва қимматли қоғозлар чиқариш тўғрисидаги ҳужжатлардаги маълумотларга мос эканлигини;

устав жамғармаси миқдорига, қимматли қоғозлар эгаларининг ҳуқуқлари кўламига, уларни жойлаштириш ва муомалада бўлиш шартларига тааллуқли таъсис ҳужжатларининг аҳволини;

эмитентнинг Биржа бўлинмаси томонидан ҳисоб-китоб қилинган молиявий-хўжалик фаолияти кўрсаткичларининг ўрнатилган Биржа нормативларига мувофиқлигини ҳамда балансдаги ва уставдаги устав жамғармаси миқдорининг ўзаро мослигини;

аудиторлик хулсаларининг мазмунини («А», «В» ва «С» тоифалари учун);

қимматли қоғозлар чиқариш тўғрисидаги ҳужжатларда кўрсатилган қимматли қоғозларнинг тавсифи, характеристикаси, жойлаштириш, муомалада бўлиш ва узиш шартларини.

19. Комиссия кўриб чиқиш якунлари бўйича беш иш куни ичида эмитентнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритиш ёки киритишни рад этиш тўғрисида Биржа Бошқарувига хулоса киритади.

20. Комиссия томонидан ҳужжатларни кўриб чиқиш ва эмитентнинг молиявий-хўжалик аҳволини таҳлил этиш, эмитентнинг молиявий аҳволини экспертизадан ўтказганлик учун йиғим олдиндан тўла ҳажмда тўланиши шарти билан ўтказилади. Тўлов топшириғининг нусхаси тўланганликнинг тасдиғи бўлиб хизмат қилади.

21. Маъқулламовчи қарор қабул қилинган тақдирда, Биржа Бошқаруви эмитентнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритишни рад этиш тўғрисида қарор қабул қилинган кундан бошлаб 5 иш куни ичида эмитентни бу ҳақда, рад этиш сабаларини кўрсатган ҳолда, хабардор этади.

22. Биржа Бошқаруви томонидан қабул қилинган қарордан қатъи назар, эмитент томонидан қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритишга тақдим этилган ҳужжатлари ҳамда экспертизадан ўтказиш учун кўчирилган маблағ эмитентга қайтарилмайди.

23. Ўзининг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритишга ҳужжат топширган ҳар бир эмитент учун иш (дело) юритилади, у қуйидагиларни ўз ичига олади:

эмитент ёки Биржа Вакили томонидан ёки ваколатли вакил томонидан тақдим этилган ҳужжатлар;

Биржанинг ҳужжатлар экспертизасини ўтказишга жавобгар бўлган бўлинмаси томонидан ўтказилган экспертиза натижалари;

Комиссия мажлиси баённомаси;

Биржа Бошқарувининг эмитентнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритиш ёки киритмаслик тўғрисидаги баённомасининг нусхаси;

Биржа Бошқарувининг эмитентнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига киритиш ёки киритишни рад этиш тўғрисидаги қарорининг нусхаси.

IV. Эмитентнинг қимматли қоғозларини биржа котировка варағига «Р» тоифаси бўйича киритиш чоғида Листинг комиссиясининг ишлаш тартиби

24. Қимматли қоғозларини биржа котировка варағига «Р» тоифаси бўйича киритиш учун эмитентга “Тошкент” РФБнинг биржа котировка варағи тўғрисидаги Низоми”нинг 13-бандида кўрсатилган талаблар қўйилади.

25. Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ биржа савдоларига қўйиладиган давлат акциялари ва қимматли қоғозлари эмитенти (агар эмитентнинг қимматли қоғозлари илгари «А» ёки «В» ёки «С» тоифаларига киритилмаган бўлса) листингдан ўтиш учун Биржага “Тошкент” РФБнинг биржа котировка варағи тўғрисидаги Низоми”нинг 14-бандига мувофиқ ҳужжатлар тақдим этади.

26. Агар Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ биржа савдоларига қўйиладиган давлат акциялари ва қимматли қоғозлари эмитентининг қимматли қоғозлари, уларнинг ҳужжатларини Биржага тақдим этиш пайтида биржа котировка варағининг «А» ёки «В» ёки «С» тоифаларига киритилган бўлса, унда Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ биржа савдоларига қўйиладиган давлат акциялари ва қимматли қоғозлари Биржа Бошқарувининг мазкур эмитент бўйича илгари қабул қилган қарори асосида биржа листингининг қўшимча процедураларисиз биржа савдоларига қўйилади.

27. Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ қўйиладиган давлат акциялари ва қимматли қоғозлари эмитентининг ҳужжатларини кўриб чиқиш, молиявий аҳволини экспертизадан ўтказиш Комиссия томонидан қимматли қоғозлари биржа котировка варағига «А», «В», «С» тоифалари бўйича киритишга тақдим этилган эмитентларнинг ҳужжатларини кўриб чиқиш, молиявий аҳволини экспертизадан ўтказиш учун кўзда тутилган тартибларда амалга оширилади.

28. Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ биржа савдоларига қўйиладиган давлат акциялари ва қимматли қоғозлари эмитентининг ҳужжатлари кўриб чиқилиб, молиявий аҳволи экспертизадан ўтказилгандан сўнг, комиссия экспертиза натижаларини Биржа Бошқарувига тақдим этади.

29. Биржа Бошқаруви Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ қўйиладиган давлат акциялари ва қимматли қоғозларини, эмитентнинг молиявий аҳволи ва уларнинг қадрлилиги борасида Комисия томонидан тақдим этилган натижалардан қатъи назар уларни биржа котировка варағининг «Р» тоифасига киритади.

30. Ўзбекистон Республикаси Президентининг ва/ёки Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ «Р» тоифаси бўйича қўйиладиган давлат акциялари ва қимматли қоғозлари тўла ҳажмда сотилгандан сўнг, кўрсатилган қимматли қоғозлар охирги олди-сотди келишуви тузилган санадан бошлаб биржа котировка варағидан чиқарилади.

V. Якунловчи қоидалар

31. Ушбу Низом Биржа Бошқаруви томонидан ўрнатилган тартибда тасдиқлангандан сўнг кучга киради.

32. Мазкур Низомга барча ўзагартиришлар ва қўшимчалар Биржа Бошқаруви томонидан ўрнатилган тартибда тасдиқлангандан сўнг киритилади.

33. Ўзбекистон Республикаси қонунчилиги, эмитентнинг молиявий аҳволини аниқлаш чоғидаги иқтисодий нормативлар мезонлари ҳамда Биржанинг ички қоидалари ўзгарган тақдирда Низомга ўзгартиришлар ва/ёки қўшимчалар киритилиши мумкин.

34. Эмитентнинг Биржа Бошқаруви қарорларидан норозилиги туфайли юзага келадиган низолар қонунчиликда белгиланган тартибда ҳал қилинади.